Αρχική > Life, Linux, OpenSource > Η ελληνική παιδεία δε χρειάζεται περισσότερα λεφτά (για να γίνει καλύτερη)

Η ελληνική παιδεία δε χρειάζεται περισσότερα λεφτά (για να γίνει καλύτερη)

Σεπτεμβρίου 29, 2009 Σχολιάστε Go to comments

Σε κάθε εκλογές ακούω με προσοχή τις δηλώσεις των πολιτικών πως θα δώσουν περισσότερο ποσοστό του ΑΕΠ για την παιδεία (που τελικά ποτέ δε δίνουν). Θεωρώ πως υπάρχουν κάποια πράγματα που μπορούμε να διορθώσουμε χωρίς να δαπανηθεί δραχμή παραπάνω. Οι βελτιώσεις αφορούν τους βασικούς άξονες τις ελληνικής παιδείας (περισσότερα για αυτό σε λίγο). Είναι γνωστό ότι τα σχολεία είναι βαρετά. Δεν προσφέρουν τίποτα στους μαθητές. Οι καθηγητές βαριούνται, επίσης. Τα βιβλία είναι βαρετά (αν και γίνεται προσπάθεια να εξελιχθούν, άλλα παραμένουν βαρετά και τις περισσότερες φορές άχρηστα). Τα σχολικά συγκροτήματα παραπαίουν υπό το βάρος της κακοδιαχείρισης, ενώ τα περισσότερα από αυτά ενδεχομένως να έχουν ακόμα αμίαντο. Ναι, για όλα αυτά χρειάζονται περισσότερα λεφτά. Πιστεύω όμως πως μερικά αρχικά βήματα μπορούν να γίνουν χωρίς κόστος και με πολύ καλά αποτελέσματα.

Οι βασικοί άξονες τους οποίους ανέφερα πριν είναι οι εξής:

  • Άθληση – Διατροφή
  • Μάθηση
  • Κοινωνική Παιδεία

Οι οποίοι προκύπτουν καθαρά από δικές μου σκέψεις και όχι από κάποιο επιστημονικό έγγραφο, και εξηγώ χωρίς να μακρηγορώ.

Άθληση – Διατροφή

Για κάποιον περίεργο λόγο τα περισσότερα κυλικεία που ακούω φέρνουν τα πιο ανθυγιεινά προϊόντα παρόλα που υπάρχει θεσμικό πλαίσιο και μάλιστα πολύ συγκεκριμένο για το τι φαγητά /ποτά θα προσφέρει ο κυλικειάρχης. Σχεδόν κανείς διευθυντής δε φροντίζει τα φαγητά / ποτά που προσφέρονται στο σχολείο να μην είναι τα γνωστά ανθυγιεινά. Αδιαφορούν ή προσπαθούν να τα έχουν καλά με τον κυλικειάρχη (δεν εξηγείται αλλιώς). Πρόσφατα άκουσα για ένα δημοτικό στους Αγίους Αναργύρους (Αττικής – πρώην γειτονιά) που ο διευθυντής είναι αφοσιωμένος στην καλή διατροφή και απαιτεί και το κυλικείο να φέρνει τα προβλεπόμενα. Αυτά είναι (μεταξύ άλλων): Σπανακόπιτα, τυρόπιτα, φρέσκα φρούτα και φρέσκο χυμό πορτοκάλι. Όχι τσίχλες, όχι αλλαντικά, όχι αναψυκτικά. Και μάλιστα ο κυλικειάρχης έχει το ίδιο ακριβώς κέρδος  με πριν που πρόσφερε τα μη προβλεπόμενα. Να κάτι που μπορεί να αλλάξει χωρίς κόστος. Ο Jamie Oliver έχει αποδείξει ότι η υγιεινή διατροφή παίζει θετικό ρόλο στη απόδοση του μαθητή. Αν αυτό δουλέψει τότε μπορούμε να πάμε ένα βήμα παραπέρα (δίνοντας λεφτά για in school εστιατόρια με υγιεινό καθημερινό πρόγραμμα διατροφής που θα επιβλέπει ειδικός διατροφολόγος)

Όσον αφορά στην άθληση, οι γυμναστές κατ’ αρχήν θα πρέπει να σταματήσουν κάποια στιγμή να προπονούν τα παιδιά για τις παρελάσεις (πότε θα καταργηθούν επιτέλους;). Έτσι χάνονται 2 μήνες ουσιαστικότερης άθλησης. Θα μπορούν π.χ. να οργανώνουν τοπικά πρωταθλήματα από διάφορα σπορ (όχι μόνο ποδόσφαιρο η μπάσκετ) στα οποία οι νικητές θα μπορούν να επιβραβεύονται με κάποιον τρόπο (ας είναι και ιδιότης ο χορηγός. Ας κερδίσουν όλοι αθλητικά είδη από το Intersport… τόσο κακό είναι επιτέλους;). Γενικά οι γυμναστές θα πρέπει να αναλάβουν έναν πιο ενεργό ρόλο και όχι μόνο να διοργανώνουν τις παρελάσεις και τις σχολικές εορτές. Για παράδειγμα θα μπορούν μια μέρα το μήνα να οργανώνουν κάποια ημερήσια εκδρομή για trekking σε κάποιο κοντινό βουνό.

Μάθηση

Εδώ τα πράγματα αρχίζουν να δυσκολεύουν κάπως. Γνωρίζω (δυστυχώς όμως δεν μπόρεσα να βρω το σχετικό λινκ) πως περίπου 15,000 με 20,000 από τους περίπου 120,000 εκπαιδευτικούς είναι ανενεργοί για διάφορους λόγους (π.χ. χρόνια προβλήματα υγείας). Ας αδειάσουν οι θέσεις που καταλαμβάνουν και στη θέση τους ας έρθουν πιο νέοι με φρέσκες ιδέες. Όχι όμως στις ίδιες ειδικότητες. Θα πρέπει οπωσδήποτε τα σχολεία να στελεχωθούν με ψυχοπαιδαγωγούς – κοινωνικούς λειτουργούς, σύμβουλους επαγγελματικής αποκατάστασης και οικονομικούς διευθυντές. Όχι για κάθε σχολείο. Μπορεί να είναι ένας για κάθε (και μέχρι) 5 σχολεία και θα επισκέπτεται ένα σχολείο κάθε μέρα. Όπου θα έχει τις μισές ώρες μάθημα και τις άλλες μισές ώρες γραφείου για να μπορεί να μιλάει με μαθητές που τον προσεγγίζουν. Όσον αφορά τους οικονομικούς διευθυντές (managers) θα αναλάβουν την οικονομική διαχείριση αφήνοντας στους διευθυντές το έργο της εκπαίδευσης. Σε όλες τις προηγμένες χώρες ο διευθυντής αναλαμβάνει τον ρόλο του εκπαιδευτικού ηγέτη του σχολείου. Το σχολείο είναι η ψυχή και η καρδιά του διευθυντή. Στην Ελλάδα ο διευθυντής είναι γραμματέας πολυτελείας. Οι παιδοψυχολόγοι – κοινωνικοί λειτουργοί θα αναλάβουν και ρόλο της εσωτερική επιμόρφωσης, επιμορφώνοντας τους εκπαιδευτικούς για τα δύσκολα προβλήματα και πως θα πρέπει να τα αντιμετωπίσουν. Τέλος ο σύμβουλος επαγγελματικής αποκατάστασης θα φροντίζει να βοηθάει τα παιδιά να βρουν τι τους αρέσει και τι επιλογές έχουν. Θα χρειαστεί να φέρνει τα παιδιά κοντά με ανθρώπους που βρίσκονται ήδη στην παραγωγή όπου αυτό είναι εφικτό (σίγουρα π.χ. αυτό είναι ανέφικτο σε σχολεία εντελώς απομακρυσμένα από τα αστικά κέντρα).

Τέλος θα πρέπει να φροντίσουν να επιμορφώσουν τους εκπαιδευτικούς με δωρεάν προγράμματα εσωτερικής επιμόρφωσης (που θα μοριοδοτούνται όμως) ώστε να καταλάβουν επιτέλους τι πάει στραβά με την ελληνική εκπαίδευση και οι μαθητές βαριούνται τόσο πολύ. Μπορεί να βοηθούσε λίγο αν αποδεσμευόταν η 2βάθμια από την 3βάθμια εκπαίδευση.

Ας είμαστε ρεαλιστές. Τα παιδιά βαριούνται στο σχολείο. Ο κόσμος έχει αλλάξει ριζικά και η παιδεία έχει μείνει απαράλλαχτη τα τελευταία 50 χρόνια. Πρόκειται για την ίδια καθ’ έδρας διδασκαλία. Ας καταλάβουμε επιτέλους ότι τα παιδιά μαθαίνουν στο σπίτι, με τους φίλους τους, στον υπολογιστής και στην τηλεόραση (δυστυχώς) περισσότερα πράγματα από οτι στο σχολείο. Το σχολείο θα πρέπει να αλλάξει χαρακτήρα και να προσφέρει πράγματα που τα παιδιά δεν μπορούν να βρουν έξω απο αυτό. Να αναπτύξει δεξιότητες και αρετές που είναι πολύ βασικές για την κοινωνία μας. Να τους δώσει τα εργαλεία και τα εφόδια για μια ολόκληρη ζωή. Κοινωνικότητα, ομαδικότητα, μεθοδικότητα, κριτική σκέψη, δημιουργικότητα, οργάνωσηαυτοπειθαρχία, πνευματική καλλιέργεια, και το κυριότερο: Να μάθουν πως να μαθαίνουν. Έτσι ποτέ δε θα σταματήσουν να αφομοιώνουν γνώσεις γιατί το μεγαλύτερο σχολείο είναι η ζωή η ίδια. Όλα τα παραπάνω είναι πράγματα που το σχολείο αυτή τη στιγμή δεν μαθαίνει στα παιδιά και για όλα τα παραπάνω είμαι σίγουρος ότι δεν χρειάζονται πολλά λεφτά. Χρειάζονται στόχοι, ένα καλό πρόγραμμα σπουδών, εκπαιδευτική ευελιξία και ένα συμπαγές και δίκαιο σύστημα αξιολόγησης το οποίο προφανώς και δεν θα τιμωρεί, άλλα θα επιμορφώνει όπου χρειάζεται. Για να γίνουν τα παραπάνω χρειάζονται ικανούς ανθρώπους (=αξιοκρατία) σε υψηλά κλιμάκια (π.χ. Παιδαγωγικό Ινστιτούτο) και σίγουρα όχι λεφτά.

Κοινωνική Παιδεία

Ένα από τα μεγαλύτερα ερωτήματα του Αριστοτέλη ήταν για το αν η παιδεία πρέπει να δημιουργεί ικανούς πνευματικά πολίτες ή ηθικούς και κοινωνικά ενεργούς πολίτες. Από προσωπικές εμπειρίες θεωρώ πως στην Ελλάδα (του σήμερα) δε συμβαίνει τίποτα από τα δύο. Τα σχολεία είναι απλά parking παιδιών. Παρόλα αυτά όμως αν φανταστούμε ότι , τελικά ναι, τα παιδιά καλλιεργούνται πνευματικά ίσως θα θέλαμε να ανεβάσουμε και τον δείκτη την κοινωνικής εκπαίδευσης. Αυτό μπορεί να γίνει αν τα σχολεία αρχίσουν να συμμετέχουν ενεργά σε προγράμματα περιβαλλοντικής ευαισθησίας. Θεωρώ ότι η κοινωνική ευαισθησία περνάει μέσα από την οικολογική ευαισθησία. Η Ευρωπαϊκή ένωση δίνει πολλά λεφτά για τέτοια προγράμματα. Το μόνο που χρειάζεται είναι να επενδυθούν σωστά. Για παράδειγμα θα μπορούσε η δεντροφύτευση να γίνεται από τα κατά τόπους σχολεία μια φορά το μήνα. Λεφτά για δέντρα ας δώσουν ιδιωτικοί φορείς. Δεν είναι κακό να πούμε ότι ο Κωτσόβολος του δήμου πρόσφερε 10,000 δενδρύλια για δεντροφύτευση στην τάδε καμμένη πλαγιά. Ακούγεται αστείο, άλλα το πρόβλημα είναι πως για μερικούς μονολιθικούς (ή παλαιολιθικούς καλύτερα) χαρακτήρες ακούγεται σατανικό. Δεν είναι όμως έτσι. Εφόσον είπαμε πως δεν χρειάζεται να δώσουμε λεφτά για την παιδεία, μια παράμετρος είναι και η ήπια εκμετάλλευση των ιδιωτικών φορέων. Οι υπολογιστές στις αίθουσες πληροφορικής γράφουν intel inside και με το που τους ανοίγεις σε καλωσορίζουν τα Windows. Αυτό δεν είναι διαφήμιση; Δεν είναι πλήρης εφαρμογή της ιδιωτικής πρωτοβουλίας;

Εν κατακλείδι

Κάποια στιγμή οι πολιτικοί θα πρέπει να καταλάβουν πως η παιδεία είναι πιο σοβαρή από ότι νομίζουμε. Τα περισσότερα προβλήματα της κοινωνίας (και στην Ελλάδα υπάρχουν πολλά τέτοια) είναι αποτέλεσμα ελλιπούς παιδείας. Αν η οικογένεια σαν θεσμός περνάει κρίση τότε θα πρέπει το ελληνικό σχολείο να διορθώσει αυτό το πρόβλημα. Το σχολείο θα πρέπει να γίνει ο προθάλαμος για την κοινωνία και όχι απλά μια στάση για καφέ. Για να γίνει αυτό χρειάζεται όραμα και όχι λεφτά.

Advertisements
Κατηγορίες:Life, Linux, OpenSource
  1. Dimitris D
    Σεπτεμβρίου 29, 2009 στο 7:24 μμ

    Αστείο: «ο Κωτσόβολος του δήμου πρόσφερε 10,000 δενδρύλια».
    Τα δέντρα τα δίνει το δασαρχείο δωρεάν, σε οποιοδήποτε το ζητήσει.

    Η παιδεία πρέπει να σταματήσει να είναι μπερδεμένη και πρέπει να επιστρέψει στην σταθερή παράδοση. Σε κάθε μάθημα πρέπει να δίνεται η απάντηση, από του δάσκαλους και μαθητές, στην ερώτηση: γιατί το μαθαίνουν αυτό;
    Και μάλιστα σε κάθε ώρα μαθήματος. Όσο για το παραμύθι η κοινωνία άλλαξε να γίνουμε πιο σύγχρονοι, πρέπει να απαντήσουμε στην ερώτηση: για πόσο ισχύει η γνώση και πόσο αμετάβλητη είναι;
    Αν το γνωστικό αντικείμενο μεταβάλλεται κάθε 3-5 χρόνια, καλύτερα να μην το μάθουμε ποτέ. Δεν πρέπει να χρησιμοποιούμε το σχολείο στα ανταγωνιστικά παιχνίδια των εταιριών.

    Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα μεταβαλλόμενης γνώσης είναι η ψυχολογία και ο επαγγελματικός προσανατολισμός. Δεν μπορείς να βρεις 2 επαγγελματίες αυτών των αντικειμένων που βγάζουν το ίδιο συμπέρασμα στην ίδια περίπτωση και να έχουν την ίδια άποψη για πάνω από 3-5 χρόνια.
    Αντίθετα σταθερή γνώση είναι τα αρχαία ελληνικά, που τα μαθαίνουν εκατοντάδες χιλιάδες προτεστάντες, καθολικοί και ορθόδοξη σε όλες τις χώρες του κόσμου. Και τα θρησκευτικά της θρησκείας μας, χριστιανοί ορθόδοξοι.

  2. Σεπτεμβρίου 29, 2009 στο 9:49 μμ

    «Τα δέντρα τα δίνει το δασαρχείο δωρεάν, σε οποιοδήποτε το ζητήσει.»

    Αν πρόκειται οι δεντροφυτεύσεις να γίνουν βασική του κάθε σχολείο σε όλη την Ελλάδα, αμφιβάλλω αν καταφέρει να την υποστηρίξει το κράτος σε τόσο μεγάλο μέγεθος. Μακάρι, άλλα αμφιβάλλω.

    «Όσο για το παραμύθι η κοινωνία άλλαξε να γίνουμε πιο σύγχρονοι, πρέπει να απαντήσουμε στην ερώτηση: για πόσο ισχύει η γνώση και πόσο αμετάβλητη είναι;»

    H γνώση μεταβάλλεται συνεχώς. Όχι μόνο η γνώση, άλλα και οι τρόποι που την αφομοιώνουμε. Και δυστυχώς βρισκόμαστε στον αιώνα της πληροφορίας και όχι στον αιώνα της βιομηχανίας. Τα πράγματα κινούνται με πολύ γρήγορους ρυθμούς από οτι παλιότερα…

    «Αν το γνωστικό αντικείμενο μεταβάλλεται κάθε 3-5 χρόνια, καλύτερα να μην το μάθουμε ποτέ.»

    Έχω απαντήσει σχετικά στην 3η παράγραφο της κατηγορίας «Μάθηση» επ’ ακριβώς.

    «Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα μεταβαλλόμενης γνώσης είναι η ψυχολογία και ο επαγγελματικός προσανατολισμό»

    Ο Ψυχοπαιδαγωγός δεν θα έχει το ρόλο του δασκάλου. Δεν θα διδάσκει κάτι. Θα έχει συμβουλευτικό ρόλο. Μιλάμε για παιδαγωγό ψυχολόγο.

    Όσον αφορά τον σύμβουλο σταδιοδρομίας, απαιτείται και πάλι να έχει έναν συμβουλευτικό ρόλο όσον αφορά στην κλίση και στα θέλω του κάθε παιδιού. Το αναφέρω και αυτό στο κείμενο.

  3. Οκτώβριος 5, 2009 στο 9:47 πμ

    Εξαιρετικό, άρθρο που με βρίσκει απόλυτα σύμφωνο. Πραγματικά είναι εντυπωσιακό πόσα πράγματα μπορεί να αλλάξουν στη ζωή μας χωρίς λεφτά. Αυτό δεν ισχύει μόνο στην παιδεία, αλλά και στην υγεία και στην δημόσια διοίκηση και στον αθλητισμό και σε πολλά άλλα.

    Πάντως, αυτά που προτείνεις, αν και εξαιρετικά και σημαντικότατα, συγκαταλέγονται σε αυτά που αποκαλούμε quick wins, δηλαδή πράγματα που μπορούν να γίνουν άμεσα και να βελτιώσουν την παιδεία άμεσα (αυτός ήταν και ο σκοπός του άρθρου, φυσικά), αλλά καλό είναι να μπουν και μακρυχρόνιοι στόχοι.

    – Γιατί παιδεία?
    – Τι εφόδεια πρέπει να έχουν τα παιδιά μετά το σχολείο?
    – Αρχές?
    – Σκοπός της παιείας?, κτλ

    @ Dimitris D: Φίλε μου ανατρίχιασα με την τελευταία παράγραφό σου! Θυμήθικα τους δασκάλους στο σχολείο που πάντα μισούσα και με τέτοιες ανοησίες με έκαναν να μισώ την γνώση και τα βιβλία. Και όταν λέω με έκαναν το εννοώ, γιατί τώρα που ξέφυγα από τα νύχια τους την λατρέω. Τα εξωσχολικά βιβλία που διαβάζω τώρα σε 1 χρόνο (με δύ δουλειές 8 το πρωι με 11 το βράδυ συνήθως) είναι περισσότερα απ’ ότι σε 12 χρόνια πρωτοδευτεροβάθμιας εκπαίδευσης. Φτάνω στο μεσοστράτι της ζωής μου και ακόμα αναλογίζομαι την ώρα που έχασα σε πολύ ανιαρά μαθήματα. Ευτυχώς που έκανα κοπάνες και εκμεταλεύτικα μερικές ώρες να κοινωνικοποιηθώ. Πάντως, καλά τα πήγατε στις εκλογές…

  4. Οκτώβριος 5, 2009 στο 9:52 πμ

    Να μην ξεχάσω να διορθώσω ότι ο Jamie Oliver ανέδειξε, δεν απέδειξε ότι η διατροφή επηρεάζει τις μαθητικές επιδόσεις. Αυτό το κατάφεραν επιστήμονες με πολύχρονες μελέτες στην διατροφή και ειδικά σε παιδάκια με ADD/ADHD και άλλες μαθητικές δυσκολίες.

    Πάντως, ακόμα φορτώνω όταν βλέπω μανάδες να δίνουν στα παιδιά τους για σνακ στο σχολείο κρουασάν και πατατάκια!

  1. No trackbacks yet.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: